‘Laat het aan Mij over en je zult zien hoe Ik jou erbij betrek….’

Shirchadasj & Hongarije, hoe zit dat eigenlijk?

Shirchadasj heeft na meer dan vijfentwintig jaar een bijzondere band met Hongarije. Tijdens de tours
was Shirchadasj getuige van spectaculaire veranderingen: Hongarije herwon haar vrijheid na de
communistische dictatuur, actieve deelname aan kerkelijk leven werd weer mogelijk en de kerken
kregen meer vrijheid. Nu, grofweg 15 jaar na de veranderingen, tonen de cijfers een dramatische
situatie. Terwijl de volkstelling van 2001 nog liet zien dat grofweg 72% van de bevolking zich als lid
van een kerk rekende, loopt dit aantal snel terug. Uit recentere, betrouwbare peilingen blijkt, dat
slechts 12% van de bevolking zich uitspreekt als gelovig lid van een kerkgenootschap.  
De Hongaarse kerken staan voor een zware opdracht. Het is die opdracht waarin Shirchadasj de
kerken en gemeenten wil ondersteunen. Alle organisatoren van concerten met Shirchadasj zijn er
van overtuigd, dat juist het getuigenis van de groep uit Nederland, de vorm waarin Shirchadasj haar
concerten brengt, een enorm getuigenis zullen betekenen in hun omgeving.
(Bron: http://tour.shirchadasj.nl/hongarije2010.html)

Maar hoe is deze relatie met Hongarije ontstaan en hoe komt het dat Shirchadasj jaar in jaar uit naar
Hongarije reist om het Evangelie door middel van muziektheaterproducties te brengen aan het
Hongaarse volk? Wat maakt dat Shirchadasj juist naar Hongarije gaat en niet naar een ander land?  
Ik zit aan de keukentafel met Paul van Laar, extern betrokken bij Shirchadasj & Band, om een
antwoord te krijgen op deze vragen. Vol enthousiasme begint hij te vertellen over hoe Shirchadasj in
contact is gekomen met een gemeente in Hongarije, wat zijn ervaringen waren met de eerste tours
en wat voor impact de concerten maakten op het Hongaarse publiek.  
Paul van Laar is bij Shirchadasj betrokken geraakt doordat hij in eerste instantie met een klasgenoot
meeging om te zingen bij het koor. Na een jaar werd in het teken van het komend tienjarig jubileum
aan hem gevraagd om een tournee te organiseren naar het buitenland. Er zijn toen verschillende
brieven geschreven naar kerken in diverse landen. 'Er kwam één brief terug en dat was de brief die
naar een Lutherse partnergemeente in Dunakeszi was gestuurd. De voorganger aldaar was zeer
enthousiast en wilde graag dat Shirchadasj zou komen.'  
Op naar Hongarije! Makkelijker gezegd dan gedaan. Op dat moment is Hongarije deel van het
Oostblok en communistisch. Contact is alleen mogelijk door te bellen via een centrale en dan maar
hopen dat je doorverbonden wordt. Daarnaast, op het moment van organiseren, weet Paul niks van
Hongarije en spreekt hij de taal niet. Hoe dan ooit met een groep touren door Hongarije? Al biddend
spreekt hij uit naar God: 'Heer, zendt U alstublieft iemand anders'. Het was alsof God tot meerdere
keren toe zei: 'Ben je bereid om het uit handen te geven? Pas veel later begreep hij dat God
bedoelde te zeggen: 'laat het aan Mij over en je zult zien hoe Ik jou erbij betrek'.  
Vertrouwen op God en dan gaan......een spannende zet! Shirchadasj deed het en met resultaat: 'we
wisten niks op het moment dat we gingen, maar het was alsof Vader voor ons uitging...'

De eerste tours

Tijdens de eerste tour is Dunakeszi het vertrekpunt vanwaar het koor concerten geeft in nabije
dorpen, georganiseerd door de plaatselijke voorganger. Voor het Hongaarse volk en de Hongaarse
reformatorische kerken is dit heel bijzonder, want dit is de eerste keer dat ze mensen uit het
'Westen' zien die met een vernieuwende boodschap van het Evangelie komen. Koorleden worden
'aangeraakt' door de Geest van God en geven tijdens concerten hun leven terplekke aan Jezus.
'Deuren gingen open en er ontstonden nieuwe dingen. Onvoorstelbaar dat een tour, zoals deze, zich
zou herhalen'.  
Toch gaat Shirchadasj het jaar erop terug naar Hongarije om het Evangelie te delen met het
Hongaarse volk. Paul: 'Wij hebben het zelf nooit gezocht, maar Vader is voor ons uitgegaan.' Een
klasgenoot van Paul droomt dat Shirchadasj zal gaan met een dubbeldekker en een gewone bus. Zal
dat echt werkelijkheid worden? De aanmeldingen voor de derde tour stromen binnen en met meer
dan 100 deelnemers gaat de groep met een dubbeldekker en een gewone bus op weg naar
Hongarije.

Betekenis voor het Hongaarse volk toen en nu  

De impact van Shirchadasj is, ten tijde van de eerste tours, enorm. Er komen mensen van de andere
kant van Europa die een nieuwe soort van muziek brengen. Dit is niet altijd passend bij de manier van
kerk zijn in de Hongaarse reformatorische traditie, 2 maar Shirchadasj wil hen helpen om een nieuwe
vorm van kerk zijn te beleven.  
In de afgelopen 27 jaar is Shirchadasj voornamelijk in Hongaars reformatorische kerken geweest,
omdat juist daar 'deuren geopend werden'. Tijdens deze jaren is er in Hongarije veel veranderd op
het gebied van gospelmuziek. 'Er is een worshipbeweging ontstaan en nu heeft iedereen toegang tot
muziek die eerst alleen exclusief van Shirchadasj was. Gereformeerde kerken hebben zich
ontwikkeld, reformatorische kerken 'stappen uit' en gaan ook andere dingen doen. Er is een
samenwerking met verschillende kerken.'

Nazorg  

In de beginjaren delen leden van Shirchadasj traktaten 'more than a Carpenter' uit aan het publiek.
Hierin staan de drie belangrijkste vragen van het leven in, ontleend aan de Alpha-cursus, maar
daarnaast staan er ook contactgegevens van de voorganger van de plaatselijke kerkelijke gemeente
in. Koorleden gaan in gesprek met de lokale bevolking en kunnen op deze wijze doorverwijzen.
'Vervolgens zijn we ons gaan afvragen: wat is de basis en in hoeverre past het werk van Shirchadasj
binnen het plan van de gemeente?'  
Tegenwoordig is de drive veranderd. Sloten we eerst een concert nog af met een zegenbede in de
zaal, nu zijn de producties meer gericht op mensen die naar de kerk gaan om zo een verdieping te
geven in hun geloofsleven en vindt nazorg plaats in de vorm van ontmoeting. Deze ontmoeting vindt
over het algemeen plaats nadat Shirchadasj een concert heeft gegeven in een bepaalde plaats.

Samenwerking met een goede doelenorganisatie  

Sinds 2006 werkt Shirchadasj samen met een plaatselijke goede doelenorganisatie. Dit heeft als doel
om hen te helpen om meer naamsbekendheid te krijgen door aandacht te besteden aan hun werk
tijdens concerten.  
Shirchadasj gaat een samenwerking aan met Churchaid¹ en helpt hen zo met eventmarketing.
Daarin komen vragen naar voren als 'welke plek binnen het programma is het beste om aandacht te
geven aan Churchaid? Wat is het probleem, de oplossing en wat kan het publiek daarin betekenen?'
Hongaarse medewerkers  
Elk jaar gaan er een aantal Hongaarse medewerkers mee op tour om Shirchadasj te versterken op het
gebied van zang en crew, maar ook helpen zij onder andere bij het vertalen tijdens ontmoetingen na
het concert.  
Andi Tóth, Marcsi Szábo en Anmari Gilicze zijn drie meiden die al een aantal jaren mee touren.
Onafhankelijk van elkaar zijn zij het erover eens: 'Door deel te mogen zijn van de bediening van
Shirchadasj ervaar je God heel dichtbij.' De concerten van Shirchadasj laten zien dat je als christen
enthousiast kan zijn voor God, aldus Marcsi.' Een combinatie die in Hongarije niet gauw mogelijk is.

In 2012 weer naar Hongarije??

De vraag is of Shirchadasj in 2012 weer naar Hongarije zal afreizen voor een tour. Waarom gaan als
er tegenwoordig een 'worshipbeweging' is en verschillende concerten worden georganiseerd met
bekende gospelartiesten?  
Paul: 'ik weet niet of het belangrijk is dat Shirchadasj weer zal gaan touren. Wat ik belangrijk vind is
dat Shirchadasj ontdekt wat goed is om te doen voor haar leden. Ook vind ik het belangrijk dat zij
zich afvraagt waar zij speciaal in zijn.  
Daarnaast moet de plaatselijke gemeente formuleren wat zij willen, want het is belangrijk om de
verbinding te blijven maken. Als dit matcht dan doen!'  
De relatie die Shirchadasj door de jaren heen heeft opgebouwd met voornamelijk plaatselijke
Hongaarse reformatorische kerken is juist hun kracht volgens Andi en Marcsi. Anmari voegt daaraan
toe: 'Een concert van Shirchadasj & Band is de perfecte gelegenheid om jongeren uit te nodigen die
anders niet in de kerk komen! Er zijn letterlijk duizenden mensen die elk jaar uitkijken naar de
concerten van Shirchadasj!'  
Het mag duidelijk zijn dat Shirchadasj een bijzondere geschiedenis heeft met Hongarije en dat daarin
duidelijk de leiding van God naar voren komt. Paul: 'De geschiedenis met Hongarije leert ons dat
Shirchadasj op plekken kwam waar zij 'moesten' zijn.' Dit alles in afhankelijkheid van onze God die
voor ons uitgaat om de weg te bereiden die wij mogen gaan, ook voor een eventuele komende tour!

Marjorie Mulder
Juni 2011

¹ Pál, S. (2009), Magyar Református Szeretetszolgálat, http://www.jobbadni.hu/index.php?lang=hu,
bezocht op 20 juni 2011